LİG FAALİYETLERİ
Türkiye’de Kadın Basketbolu 1950’li yılların sonlarında, öncelikle İstanbul ve Ankara’da bulunan kız liseleri, daha sonra ise yüksek okullarında başlamıştır. Bu faaliyetler yine okul tabanlı kulüplerin bünyesinde organize olmuş ve bu kulüpler tarafından kurulan kadın takımları arasında önce mahalli daha sonra ise ülke genelinde şampiyonalar düzenlenmeye başlamıştır.

İlki 1959 yılında organize edilen Kadınlar Türkiye Şampiyonası’nda mücadele, Gazi Eğitim Enstitüsü, Kolejliler, ODTÜ ve İÜSBK gibi okul tabanlı kulüpler arasında geçmiş, bu takımlar arasından Gazi Eğitim Enstitüsü kadın takımı rakipleriyle yaptığı mücadeleyi kazanarak ilk Türkiye Şampiyonu olan kadın takımı unvanını almıştır. Daha sonra aralıksız olarak düzenlenen Türkiye şampiyonaları Gazi Eğitim Enstitüsü, Kolejliler, İÜSBK ve Yükseliş gibi okul tabanlı kulüplerin arasında paylaşılmış, ilk kez 1977 yılında DSİ Spor bu takımların hegemonyasına son vererek şampiyon olmuştur.

1959-1980 yılları arasında 21 kez İstanbul, Ankara ve İzmir illerinde şampiyon ve ikinci olan takımlar arasında düzenlenen Türkiye Şampiyonası 1980-1981 sezonundan itibaren 8 takım arasında Deplasmanlı Lig statüsünde oynanmaya başlamıştır. ODTÜ, DSİ Spor, Kolejliler, Beşiktaş, İzmirspor, İstanbulspor, Taçspor ve Genç Adalet takımları arasında oynanan ligde ODTÜ rakiplerine üstünlük sağlayarak ilk lig şampiyonu olan takım unvanını kazanmıştır.

Türkiye’de kadın basketbolu 1960’lı yıllardan beri varolmasına karşın, ülke genelinde yaygınlaştırılması, kurumsallaşması, milli takımlar seviyesindeki başarılar ve Avrupa’daki yerini alması konusunda çalışmalar 1992 yılında Turgay Demirel başkanlığındaki federasyonun göreve gelmesi ile hız kazanmıştır. Gerek ülkede oynanan basketbol seviyesi ve kalitesi gerekse uluslararası alanda kulüpler ve milli takımlar düzeyinde konulan yüksek hedeflere ulaşmak için Deplasmanlı Kadınlar Ligi’ne play-off sisteminin getirilmesi, bu ligin desteklenmesi ve yayılması için Kadınlar İkinci Ligi’nin kurulması, Türkiye ve Cumhurbaşkanlığı kupalarının da oynanmaya başlanması bu dönem içinde hayata geçirilmiştir.

Kurulduğu yıllarda 8 takım arasında oynanan Deplasmanlı Kadınlar Ligi’nde takım sayısı önce 10 takıma daha sonra ise 12 takıma yükseltilmiştir ve 2002-2003 sezonu itibarıyla 6 şehirde 12 takımın katıldığı Deplasmanlı 1. Lig ve 22 ayrı ilden 4 grupta 34 takımın katılımıyla Kadınlar İkinci Ligi oynanmaya başlanmıştır.

2012-13 sezonunda TKBL 14 takım, TKB2L ise 28 takımın katılımlarıyla organize edilmiştir.

2015-16 sezonu ile Türk Kadın Basketbolu yeni bir heyecan kazandı. 23 Haziran'da toplanan TBF Yönetim Kurulu, 2015-16 sezonu itibariyle TKBL'nin KBSL (Kadınlar Basketbol Süper Ligi) statüsünde oynanmasına karar verdi.

Bu karar ile beraber TKB2L, TKBL statüsüne yükseldi. 2015-16 sezonu itibariyle TKBL yeni statüsünde 24 takımla oynanmaya başlandı. Bu ligde bir sene önce TKB2L'de mücadele eden ve TKBL'ye veda eden takımlar yer aldı.

TKB2L ise 2015-16 sezonu itibariyle yeni bir lig olarak organize edildi.

MİLLİ TAKIM FAALİYETLERİ
Kadınlarda ilk milli takım faaliyetleri Faik Gökay’ın Federasyon Başkanı olarak görev yaptığı dönemde başlamıştır. Oluşturulan ilk Kadın Milli Takımımız ilk maçını 12 Eylül 1964 yılında Münih’te Batı Almanya’ya karşı oynamıştır. İlk maç olmasına rağmen 43-48 skorla ve sadece beş sayılık bir farkla kaybedilen bu maçta Emel Sayın(Kaptan) Emen Engün, Ferhan Atlı, Alev Adıson, Meryem Yenigün, Sahire Kolcu, Meral Ülkümen ve Ayşe Ülkümen ilk milli formayı giyen kadın basketbolcularımız, Özcan Kutluata ise ilk milli takım antrenörümüzdür.

1964-1967 yılları arasında sadece 7 maç yapma şansı bulan Kadın Milli Takımımız bu maçlardan 6’sını kaybetmiş birini kazanmıştır. 1967 yılında Faik Gökay’ın Federasyon Başkanlığı görevinden ayrılmasının ardından kadın basketbolunda milli takımlar seviyesinde faaliyetlere ara verilmiş, 1967-1987 arasında 20 yıl hiçbir milli takım faaliyeti olmamıştır.

20 yıl süren bu uzun sessizlik döneminden sonra 1987 yılında kadınlarda milli takım faaliyetlerine yeniden başlanmış ve tekrar kurulan Kadın Milli Takımımız ilk maçında Suriye karşısında farklı bir galibiyet (104-37) elde etmiştir. Millilerimiz aynı yıl Suriye’de düzenlenen Akdeniz Oyunları’nda gümüş madalya almayı başarmıştır.

1990 yılında kurulan Genç Kız Milli Takım 15. Balkan Şampiyonası’na, 1991 yılında kurulan Yıldız Kız Milli Takım ise 9. Yıldız Kızlar Avrupa Şampiyonası eleme gurubuna katılmıştır.

Atılım Dönemi
1992 yılında başlayan hamleler paralelinde kadın milli takımları için 5 ve10 yıllık hedef planları hazırlanmış ve bu doğrultuda belirlenen hedeflere ulaşmak için her kategoride ayrı ayrı çalışmalar yapılmıştır. Şampiyonalara katılma ve derece alma hedeflerine paralel şekilde kadınlarda en büyük organizasyon olarak Büyük Kadınlar Avrupa Şampiyonası’nın ülkemizde düzenlenmesi hedeflenmiş ve bu amaçla organizasyon tecrübesi kazanmak için seçilen önemli organizasyonların ülkemize alınması sağlanmıştır.

Bu planlı çalışmaların sonucunda daha önceleri eleme guruplarından çıkamayan alt yapı milli takımlarımız, yarı finaller ve final kademelerinde yer almaya başlamış, A Milli Takım seviyesinde ise basketbolda zayıf ülkeler arasında oynanan Promosyon Kupası’ndan Avrupa Şampiyonası Finalleri’ni zorlayan bir takım statüsüne gelmiştir. FIBA tarafından alınan kararla ilk kez 2000 yılında uygulanmaya başlanan ümitler kategorisinde Türkiye, ilk ümitler kategorisinde yer alan ülkeler arasında yer almış ve ilk kez düzenlenen Avrupa Şampiyonası’nda birçok ülkeyi geride bırakarak Avrupa dördüncüsü olmuştur.

Organizasyon tecrübesi ve becerisini geliştirmek hedefiyle son 10 yıllık dönem içerisinde birçok Avrupa Şampiyonası eleme gurubu ve yarı finallerinin ülkemizde düzenlenmesinin yanı sıra 1998 yılında 18. Genç Kızlar Avrupa Şampiyonası ülkemizde organize edilmiştir.

Her alanda kazanılan başarılar ve gelişmeler sonucunda hedeflerine kısa sürelerde ulaşan Türkiye, 2003 yazında 15. Avrupa Yıldız Kızlar Şampiyonası’na ve 2005 yılında ise birinci dönem hedefinin son noktası olarak 30. Avrupa Şampiyonası’na ev sahipliği yapmıştır.

Tarihi Başarılar
2005 yılı Türkiye’de kadın basketbolu için önemli bir kilometre taşı oldu. Ev sahibi olduğumuz şampiyona sayesinde ilk kez Avrupa Şampiyonası’na katılan A Milli Kadın Takımımız, bu seneden sonra hiç ara vermeden tüm şampiyonalara vize alma hakkı kazanmıştır. Eleme gruplarını birinci sırada bitiren A Milliler, şampiyona tecrübesi kazanmaya da devam etmiştir.

2011 yılında Polonya’da düzenlenen 33. Avrupa Şampiyonası ise kadın basketbol tarihi için bir başka önemli kilometre taşı olmuştur. Kadın Milli Takımımız harikulade bir performans sergilediği şampiyonanın yarı finalinde Fransa’yı elemiş, finalde ise Rusya’ya kaybederek Avrupa ikinciliğine ulaşmış ve gümüş madalyanın sahibi olmuştur.

Bu önemli başarının bir tesadüf olmadığını kanıtlamak isteyen A Milli Kadın Takım, 2012’de ise Ankara’da düzenlenen Olimpiyat Elemeleri’nde üçte üç yaparak Londra vizesini almış ve tarihinde ilk kez Olimpiyatlara katılmaya hak kazanmıştır. Londra’dan Olimpiyat beşinciliği ile dönen A Milli Kadın Takımımız, Fransa'da organize edilen 2013 Avrupa Şampiyonası'nda bronz madalya kazanmış ve uluslararası arenadaki üst düzey başarı çizgisini sürdürmüştür.

A Milli Kadın Takımımız tarihi başarılara imza atarken; Ümit Milli Kız Takımımız 2012 yılında Macaristan’da düzenlenen Avrupa Şampiyonası’nı üçüncü sırada tamamlayarak bronz madalyaya ulaşmış ve kadın kategorisinde altyapılardaki ilk madalyayı ülkemize kazandırmıştır. 2013 yılında ülkemizde (Samsun) düzenlenen Ümit Kızlar Avrupa Şampiyonası'nda bir kez daha üçüncülük derecesini elde eden kızlarımız bir başka önemli başarı elde etmiştir.

Ülkemizin ev sahipliğinde düzenlenen olan 2014 FIBA Kadınlar Dünya Şampiyonası, Potanın Perileri için önemli bir eşik oldu. A Milli Kadın Takımımız ile defa bu şampiyonada mücadele etti. Ankara ve İstanbul'un ev sahipliği maçlarda başarıyla mücadele eden Ay Yıldızlılar, şampiyonayı dördüncülükle tamamladı.

2015 yılında Milli Takımımız Avrupa Şampiyonası heyecanı yaşadı. Romanya ve Macaristan'ın ortak ev sahipliğinde düzenlenen organizasyona yeni başantrenör Ekrem Memnun yönetiminde genç bir kadroyla katılan Potanın Perileri, şampiyonayı beşinci olarak tamamladı. Bu sonuçla Milliler 2016 Rio Olimpiyatları için eleme maçları oynamaya hak kazandı.

2016 Rio Olimpiyat Oyunları’nda A Grubu’nda yer alan A Milli Kadın Takımımız, üçüncü sırada tamamladığı grup maçlarının ardından, İspanya ile eşleşti. Çeyrek finalde İspanya ile karşılaşan millilerimiz, rakibine 64-62’lik skorla mağlup olarak turnuvayı tamamladı.

Çekya’nın ev sahipliğinde düzenlenen 36. Avrupa Kadınlar Basketbol Şampiyonası’nda B Grubu’nu ilk sırada tamamlayan millilerimiz, çeyrek final mücadelesinde Yunanistan ile eşleşti.  Son 8 mücadelesinde Yunanistan’a 84-55 kaybeden Ay Yıldızlılarımız, madalya şansını kaybetti. Millilerimiz, klasman karşılaşmalarında Slovenya ile Letonya’yı geride bırakarak turnuvayı 5.sırada tamamladı.